نتيجه آن‌كه حديث « على اليد » از نظر سند ، عند الفريقين - هم نزد اماميّه و هم نزد اهل سنّت - صحيح نبوده و همه نسبت به ضعف آن اتّفاق نظر دارند . بررسى جبران ضعف سند به وسيله شهرت با اين حال ، برخى از بزرگان مثل محقّق بجنوردى رحمه الله شهرت اين روايت را چه از نظر نقلى و چه از نظر استنادى ، جبران كننده ضعفش دانسته‌اند ، و مىگويند : در باب حديث ، احتياجى به وثاقت راوى نيست و همين مقدار كه حديث موثوق الصدور باشد ، كفايت مىكند ؛ در اينجا نيز ، كه هم ، علماى خاصّه و هم ، علماى عامّه ، متن حديث را تلقّى به قبول كرده و بر طبق آن فتوا داده ، و آن را در كتاب‌هاى فقهى به عنوان ارسال مسلّمات ذكر كرده‌اند ، ضعف سند جبران مىشود و به صدور آن اطمينان پيدا مىشود . محقّق بجنوردى رحمه الله در اين باره مىنويسد : « فالبحث عن سنده وأنّه صحيح أو ضعيف لا وجه له ؛ لأنّه بعد هذا الاشتهار بين‌الفقهاء وقبولهم له والعمل به فيكون موثوق الصدور ، الّذي هو موضوع الحجّية ، بل لا يبعد أن يكون من مقطوع الصدور ؛ وعلى كلّ حال ، لا كلام فيحجّيته » « 1 » . بيان ايشان مبتنى بر آن است كه در بحث حجّيت خبر واحد ، اين مبنا را اتخاذ كنيم كه در اعتبار يك روايت ، اطمينان به صدور آن كفايت مىكند ؛ هر چند راوى آن ضعيف باشد . ليكن با قطع نظر از اين مبنا ، در صورتى كه فردى ، عدالت و يا توثيق راوى را در روايت لازم بداند ، آيا از راه عمل مشهور مىتوان گفت كه ضعف سند جبران شده ، و سند روايت همانند صحيح مىشود ؟ از اين رو ، لازم است كه وجود شهرت جابر ضعف سند در مورد اين

--> ( 1 ) . السيّد محمّدحسن البجنوردى ، القواعد الفقهيّة ، ج 4 ، صص 54 و 55 .